Back

Quà tặng đặc biệt: TRỌN BỘ CẨM NANG KINH DOANH HIỆU QUẢ

10 Bước Rèn Luyện Tư Duy Phản Biện Hiệu Quả Cho Nhà Quản Lý
10 Bước Rèn Luyện Tư Duy Phản Biện Hiệu Quả Cho Nhà Quản Lý

10 Bước Rèn Luyện Tư Duy Phản Biện Hiệu Quả Cho Nhà Quản Lý

Ngày nay, với lượng thông tin khổng lồ mà chúng ta tiếp nhận hằng ngày, bên cạnh các thông tin chính thống, vẫn sẽ tồn tại các tin tức giả mạo, sai sự thật đòi hỏi việc đánh giá thông tin và xem xét độ tin cậy của vấn đề trở nên quan trọng hơn hơn bao giờ hết. Đây là lý do tại sao mà tư duy phản biện là một kỹ năng cần thiết cho các nhà quản lý để giải quyết các vấn đề tốt hơn trong công việc. Vì thế, hãy cùng HomeNext Academy tìm hiểu 10 bước rèn luyện tư duy phản biện cho nhà quản lý trong bài viết sau nhé!

Nhận ngay Cẩm nang kiến thức Quản lý HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ từ HomeNext Academy

Cẩm nang kiến thức Quản lý

Tầm quan trọng của tư duy phản biện trong công việc

Bằng cách lập luận, quan sát và rút ra kinh nghiệm từ bản thân, tư duy phản biện (critical thinking) cho phép bạn đưa ra những quyết định sáng suốt mang lại giải pháp tích cực. Cụ thể, tư duy phản biện hỗ trợ rất nhiều trong công việc của một nhà quản lý:

– Giúp cá nhân phát triển ý kiến riêng về một chủ đề, phát triển đạo đức và sự tự tin.

– Cải thiện việc ra quyết định, đánh giá một lập luận và tác động của nó một cách khách quan.

– Tham gia phân tích sâu hơn những công việc chung với cấp dưới hay đối tác, khách hàng để hình thành sự gắn kết hơn trong công việc.

– Phát triển kỹ năng nghe hiểu tốt hơn, đồng thời cải thiện đối thoại giao tiếp.

Các doanh nghiệp tuyển dụng đều sở hữu nhu cầu cao với những người có tư duy phản biện tốt vì công ty luôn cần những giải pháp tốt hơn, sáng tạo hơn. Tuy nhiên, theo một khảo sát tại Mỹ năm 2016, các nhân viên trong doanh nghiệp hầu hết đều có năng lực phản biện từ trung bình đến kém, và kết quả này cũng không mấy khả quan đối với các nhà quản lý. Nguyên nhân là do hầu như mọi người đều chỉ được tiếp cận với khái niệm về tư duy phản biện thông qua lý thuyết khi còn đi học là chủ yếu chứ không được thực hành rèn luyện một cách bài bản.

Vì những lý do trên, bài viết này được HomeNext Academy gửi đến các nhà quản lý nhằm chia sẻ và hướng dẫn 10 bước để có thể thực hành cải thiện tư duy phản biện của bản thân một cách hiệu quả.

10 bước đơn giản để rèn luyện kỹ năng tư duy phản biện cho nhà quản lý

Tư duy phản biện không có nghĩa là liên tục phê phán tiêu cực hay chỉ trích mọi thứ. Phản biện ở đây là nói về việc nhìn nhận vấn đề một cách khách quan với tâm hồn cởi mở nhằm mục đích đôi bên cùng phát triển chứ không vì muốn chứng minh cái tôi hay công kích một cá nhân nào khác. Dưới đây là 10 bước để bạn có thể trau dồi kỹ năng quý giá này:

1. Luôn cẩn trọng khi tiếp nhận một thông tin mới 

Khi bạn nghe hoặc đọc được một thông tin, hãy luôn kiểm tra kỹ tính đúng đắn thay vì tin ngay vào thông tin đó. Những câu hỏi tư duy nên đặt ra ở đây bao gồm: “Thông tin này có chính xác và đầy đủ tính thuyết phục không?” “Những lập luận trên có cơ sở chắc chắn không?” và “Những ai là người được đề cập trong vấn đề này?

2. Hãy xem thông tin đến từ đâu 

Lập luận được đưa ra từ ai? Có đủ sự tin cậy không?” sẽ là những câu hỏi giúp bạn đang xem xét lại xác suất đúng sai của một thông tin. Bạn cần phải sáng suốt để nhận định rõ thông tin được tiếp cận: Nguồn có đáng tin cậy không? Động lực của người trình bày thông tin này là gì? 

Ví dụ: Khi bạn nhận được một lời chào hàng từ một công ty cùng ngành, bạn nên tự nghĩ ra trong đầu những câu hỏi cần nghiên cứu trước khi đưa ra quyết định hợp tác, cụ thể như: Họ có phải là đơn vị bán hàng uy tín không? Tầm ảnh hưởng của họ trong ngành ra sao? (thông qua những giá trị hay hoạt động mà doanh nghiệp này đã đóng góp được).

Tư duy phản biện là cần biết nguồn gốc thông tin đến từ đâu

Hiểu về phản biện là cần biết xem xét thông tin đến từ đâu? Ai là người nói? Uy tín của họ ra sao? (Nguồn: Sưu tầm) 

3. Xem xét quan điểm ở nhiều phương diện

Mọi người đều có quan điểm và động cơ riêng. Nhiều người đưa ra những lập luận có vẻ hợp lý nhưng bên trong đó vẫn sẽ tồn tại những mặt còn hạn chế, tất cả vẫn chỉ là quan điểm và ý kiến, kinh nghiệm ​​cá nhân hình thành nên suy nghĩ của họ. 

Là một nhà quản lý, bạn không nên quá tự tin hay ỷ lại vào quyền lực mà đánh giá sự việc dựa theo tính chủ quan. Khi nhân viên cung cấp thông tin cho bạn, hãy cân nhắc xem liệu câu chuyện còn có khía cạnh nào cần khai thác thêm hay không thay vì chỉ thấy ý hiện diện trong lời nói. Khi bạn làm thế, bạn cũng khuyến khích nhân viên bộc bạch nhiều suy nghĩ hơn, đồng thời rèn luyện cho họ về việc sẽ thật cần thiết khi đào sâu để hiểu rõ vấn đề giao tiếp của một ai đó sau này.

4. Luyện tập lắng nghe tích cực

Lắng nghe tích cực là một bước quan trọng để có thể phân biệt giữa tư duy phản biện hay cách phê phán vô tội vạ như thông thường. Hãy lắng nghe cẩn thận những gì người khác đang nói với bạn và cố gắng xây dựng một bức tranh rõ ràng về quan điểm của họ. 

Đồng cảm là một kỹ năng thực sự hữu ích vì việc đặt mình vào vị trí của người khác có thể giúp bạn hiểu họ đến từ đâu và đang muốn điều gì. Cố gắng lắng nghe mà không phán xét – hãy nhớ rằng tư duy phê phán là việc bạn giữ một tâm trí cởi mở, đặc biệt là lắng nghe thấu hiểu đối với nhân viên hay khách hàng.

Lắng nghe tích cực là phương pháp rèn luyện tư duy phản biện

Phản biện không có nghĩa là cứ chăm chăm tranh luận, phản biện còn là lắng nghe tích cực (Nguồn: Sưu tầm) 

5. Luôn suy nghĩ đến việc đặt câu hỏi

Tò mò là một đặc điểm quan trọng của những người có tư duy phê phán. Càng lớn lên, đa số chúng ta thường trở nên kiệm lời với nhiều vấn đề trong cuộc sống mà không đặt nghi vấn để biết rõ nguyên nhân tại sao nó có liên quan hay ảnh hưởng đến mình. 

Lời khuyên là bạn phải tập cách không vội đồng tình ngay trước các sự việc, không nên e ngại mà hãy đặt thật nhiều câu hỏi như “ai”, “cái gì” hay “tại sao” về những vấn đề đang hiện diện xung quanh chúng ta. Điều này có ý nghĩa vô cùng trong việc rèn luyện phản xạ biện luận của bạn trong các tình huống bắt gặp.

6. Tư duy ngược

Hình thành lối tư duy ngược cũng là cách hữu hiệu để rèn luyện kỹ năng tư duy phản biện. Tư duy ngược là cách suy nghĩ trái với bản chất ban đầu, thay vì cần làm gì để đạt được mục tiêu thì chúng ta cần làm gì để không đạt được mục tiêu. 

Ví dụ: Thay vì tìm cách tối đa hóa lợi nhuận khi đầu tư, George Soros – nhà đầu tư nổi tiếng tại Mỹ lại tập trung vào việc giảm thiểu rủi ro. Ông luôn đặt ra câu hỏi “Làm thế nào để mất tiền trong khoản đầu tư này?” thay vì “Làm thế nào để kiếm được nhiều tiền nhất?“. Đó là ví dụ điển hình về lối tư duy ngược trong đầu tư tài chính.

Trước một vấn đề, một nhận định, việc đảo ngược tình huống sẽ giúp bạn hiểu vấn đề một cách cặn kẽ, giúp tìm ra đáp án nhanh chóng. Việc tư duy ngược đưa nhà quản lý vào trạng thái lo lắng khi phải đắn đo giữa các quyết định, và điều này có thể mang lại những kết quả sáng tạo hoặc điên rồ. Trường hợp đảo ngược mà không đem lại kết quả đúng, chúng cũng giúp bạn một lần nữa tái khẳng định lại nhận định trước là đúng. Hãy thử làm một số bài tập rèn luyện tư duy ngược để cải thiện kỹ năng phản biện hiệu quả.

>> Xem thêm bài viết: Tư duy ngược trong bán hàng – Reversed Selling

7. Tìm những nguồn thông tin uy tín

Khi không có sự chắc chắn trước điều vừa nhận, bạn không nên lo sợ mà hãy chủ động tìm đến những nguồn kiểm chứng có uy tín để nghiên cứu vấn đề. Những trang báo hay các trang chính phủ, tổ chức quốc tế chính thống là những nguồn đáng tin cậy để bạn tham khảo.

Đặc biệt, sách là một trong những nguồn thông tin phù hợp để bạn tìm ra những kiến thức tranh luận chính xác nhất. Đọc sách cực kỳ quan trọng, nó đóng góp xuyên suốt cả quá trình và cần thiết kể cả từ bước đầu tiên của việc rèn luyện tư duy phản biện. Vì nếu bạn không đọc nhiều, bạn không có đủ kiến thức để phản biện thì bạn có thể sẽ không dám nêu lên ý kiến tranh luận của bản thân khi đứng trước một thông tin nào đó.

Cố gắng tránh các nguồn tin ẩn danh hoặc các tin trôi nổi, đặc biệt là trên mạng xã hội. Hãy kiểm tra tính chính xác câu chuyện, thông qua các nguồn thông tin uy tín như trên, trước khi đồng tình hoặc chia sẻ nó.

Nếu bạn mong muốn trở thành một nhà quản lý giỏi, hãy ĐĂNG KÝ khóa đào tạo kỹ năng mềm tại HomeNext Academy ngay hôm nay nhé!

New call-to-action

8. Học cách phát hiện tin sai lệch 

Một khía cạnh khác trong rèn luyện tư duy phản biện là biết cách phát hiện ra thông tin sai lệch ngay từ đầu. Không phải lúc nào cũng dễ dàng phát hiện ra nội dung sai lệch hoặc gây hiểu lầm, nhưng một nguyên tắc nhỏ là xem xét ngôn ngữ, giọng điệu và cảm xúc của người truyền tin. 

Phát hiện thông tin sai sự thật trong tư duy phản biện

Biết cách phát hiện thông tin sai sự thật cũng là cách rèn luyện đầu óc có phản xạ về phản biện (Nguồn: Sưu tầm) 

Chẳng hạn, có phải bài viết bạn đọc đang sử dụng ngôn ngữ mang tính cảm xúc và nó cố gắng khiến bạn cảm thấy bị thu hút theo những gì mà người truyền tin mong muốn không? Nếu đó là một tin đồn sai sự thật, bạn sẽ phải tỉnh táo để nhận ra điều này.

Ngoài ra, hãy xem xét các nguồn sự kiện, số liệu, hình ảnh và trích dẫn. Một câu chuyện hợp lý chắc chắn sẽ bắt đầu rõ nguồn gốc của các sự kiện hay nhân vật và đưa ra những lý lẽ khoa học, có sức thuyết phục.

9. Hình thành ý kiến ​​của riêng bạn

Hãy nhớ rằng, tư duy phản biện là một suy nghĩ độc lập và thể hiện chính kiến riêng của mỗi người. Vì vậy, khi bạn đã tập hợp và đánh giá tất cả thông tin, hãy đưa ra kết luận của riêng bạn về vấn đề.

Ý kiến riêng luôn được đánh giá cao, bạn cũng có thể tạo động lực để cấp dưới có thể tự tin bày tỏ quan điểm riêng của mình, phát triển khả năng tranh luận, phản biện trong các cuộc họp nhóm hay các cuộc họp với lãnh đạo trong đề xuất ý tưởng mới.

10. Luôn trau dồi phản xạ tư duy phản biện

Tư duy phản biện không phải là một kỹ năng có thể thành thục trong vài ngày. Bạn có thể sẽ cần rèn luyện kỹ năng đọc nhiều nhất có thể, cho đến khi nào việc đọc sách trở thành thói quen hằng ngày. Khi có đủ những lý lẽ thuyết phục, điều chắc chắn là bạn sẽ luôn có xu hướng muốn phân tích và phản biện vấn đề ở bất kỳ tình huống tranh luận nào trong cuộc sống.

Chúng tôi khuyên bạn nên cập nhật và xem thêm các nền tảng học tập trực tuyến như Udemy hay Coursera để đăng ký khóa học về kỹ năng tư duy phản biện nói riêng, cũng như các khóa học khác để nâng cao cách thức hay kỹ năng cần thiết trong công việc nói chung.

Kết luận

Tư duy phản biện không phải là một kỹ năng bẩm sinh nhưng chúng ta có thể tự học tập và phát triển được. HomeNext Academy hy vọng các nhà quản lý sẽ nắm được cách tiếp cận phù hợp, áp dụng linh hoạt phương pháp rèn luyện tư duy phản biện từ bài viết trên, từ đó nâng cao được sự nhạy bén của bản thân, trình độ của đội ngũ nhân sự và nâng tầm sức mạnh doanh nghiệp trong giai đoạn kinh doanh nhiều đổi mới. Chúc các bạn thành công!

Nguồn: Forbes

Bên cạnh việc rèn luyện tư duy phản biện, bạn cần trang bị thêm một kỹ năng quan trọng để làm việc tốt hơn, đó là Trí tuệ cảm xúc – một nhân tố giúp bạn biết cách linh hoạt, kiểm soát cảm xúc hiệu quả trong mọi tình huống. Đừng ngần ngại, hãy ĐĂNG KÝ NGAY bộ tài liệu Ebook “3 Cuốn Sách Hay Về Trí Tuệ Cảm Xúc” tại HomeNext Academy nhé!

Ebook về trí tuệ cảm xúc

Liên hệ HOTLINE 0903 140 768 để được tư vấn chi tiết.

Hãy truy cập Website: HomeNext Academy hoặc đăng ký kênh Youtube/Tik Tok để cập nhật kiến thức mới nhất nhé!

đơn vị đào tạo và tư vấn hàng đầu Bình Dương Homenext academy
Đăng ký kênh TikTok của HomeNext Academy

"KHÁM BỆNH" CHO DOANH NGHIỆP

Bạn đang muốn đánh giá tổng quan doanh nghiệp? Bạn đang muốn biết điểm mạnh và điểm yếu của doanh nghiệp của mình? Nhưng bạn không biết bắt đầu từ đâu và đánh giá như thế nào? Đừng lo lắng chúng tôi sẽ giúp bạn. HomeNext Academy sẽ “khám bệnh” cho doanh nghiệp để đưa ra đánh giá tổng quan về tình hình hiện tại. Hãy để lại thông tin ở Form đăng ký bên dưới, đội ngũ chuyên gia chúng tôi sẽ liên hệ với bạn ngay. HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ

Đăng ký nhận tư vấn dịch vụ HomeNext Academy

ĐĂNG KÝ KHÁM BỆNH CHO DOANH NGHIỆP

BÀI VIẾT CÙNG CHUYÊN MỤC

GIỚI THIỆU VỀ TÁC GIẢ

GIỚI THIỆU VỀ TÁC GIẢ